Home » Jezus » Een gezegend WK
Home » Jezus » Een gezegend WK
Home » Jezus » Een gezegend WK

In deze laatste WK-blog sta ik graag even stil bij het Jezusbeeld dat tijdens het toernooi regelmatig in prachtige shots voorbijkwam. Zondagavond zagen miljoenen mensen dat hij tijdens de finale schitterend in het avondzonnetje werd gezet.

Rio Christusbeeld

Het beeld roept vragen bij me op. Want, ja, het beeld doet niks, zegt niks, oké, het zegent royaal, maar het staat er maar (open) te staan. En wat ik het ergste vind, het kijkt niet naar het stadion. Jezus lijkt niet voor het voetbal open te staan. Nou zeg.

Machteloos

Het beeld roept een gedachte op die bij iedereen (wel eens) wordt opgeroepen als hij over God of het geloof nadenkt. Een gedachte van machteloosheid. God moet als God wel machtig zijn, maar hij doet helemaal niks. Hij staat er maar machteloos bij. Ook in Rio.

Hij liet de sloppenwijken voor de bouw van WK-stadions gesloopt worden, hij staat toe dat er dingen tijdens een wedstrijd gebeuren die niet door de beugel kunnen, hij grijpt niet in als coaches elkaar zwartmaken, je ziet hem niet juichen bij een werelddoelpunt of zijn armen liefdevol om een vrijwilliger heen slaan, die zich ontfermt over een gezin in een van de favela’s.

God doet niks. Hij zwijgt. En zijn zoon lijkt op hem. Jezus blijft daar maar staan. Stilzwijgend zegenend. Wat moet je ermee?

‘God houdt verschrikkelijk veel van de wereld,’ zeggen gelovigen graag en vaak. Maar hoe zie je die liefde dan?

Macht(eloosheid) en bijgeloof

Vreemd is dat. Jezus staat daar machteloos te zijn, terwijl je misschien veel liever zou stilstaan bij of gelooft in zijn macht.

Tijdens het WK zagen we het dan ook veel voorbij komen: bijgeloof. De een raakt eerst het gras aan als hij gewisseld wordt, een ander strikt bewust eerst zijn linker- en dan zijn rechterveter, weer een ander brengt altijd een bezoekje aan de wc voordat hij het veld opgaat, Arjen Robben komt altijd als laatste uit de kleedkamer… (Werd hij daarom misschien de beste speler van het toernooi al besloot de Fifa in al zijn ondoorgrondelijke wijsheid anders), en er wordt gebeden, soms aan beide kanten van het veld. Ook voor de overwinning.

Want God of Het Lot is machtig, niet machteloos. Hij schijnt zelfs zo machtig te zijn dat hij twee elftallen tegelijk tevreden kan houden… Of zou de ene voetballer misschien beter bidden dan de andere?

Toegevoegd geloof

Iedereen voelt aan dat het geen zin heeft. Of een speler nu wel of niet zijn rituelen uitvoert, wel of niet voor een overwinning bidt, een doelpunt meer of minder zal hij er niet om maken. Het is voor het goede gevoel. Een gevoel, denk ik ook, om je als speler iets machtiger te voelen dan je bent als je je normaal gedraagt. Bijgeloof, het woord zegt het al, is de toevoeging van geloof aan het normale leven, waarin je “gewoon” in jezelf gelooft. Zelfvertrouwen heet dat. Lekker om te hebben, maar het heeft ook iets irritants: het is zo’n normale eigenschap. Dus we halen er vaak nog iets bij: God of Het lot. Zelfvertrouwen +.

Rio Christusbeeld avondzon

De machteloosheid van God

Van Jezus is niet bekend dat hij bijgelovig was. Hij geloofde – in zijn tijd: gewoon – in God die hij zijn eigen vader noemde – dat laatste was ronduit ongewoon. Hij had macht, als je het wil geloven. Hij heeft de meest absurde dingen gedaan. Toch begrenst hij zijn macht altijd. Hij verandert water in wijn, absurd natuurlijk. Maar hij doet het maar op één bruiloft. Hij loopt over water, absurd. Maar hij deed het niet elke dag om sneller thuis te komen na een dag werken. Hij stilde een storm op een meer met een enkel machtswoord. En hoe dichter hij bij zijn (voorzegde, absurd!) levenseinde komt, hoe minder wonderen hij laat zien. Aan het eind laat hij zich arresteren, en een paar uur later hangt hij aan een dwarsbalk vastgenageld aan een boom. Een machteloos hoopje mens die wijn in water veranderde, over water liep en een storm met één woord stilde.

Jezus heeft alle macht, maar hij kiest ervoor om machteloos te zijn. In de Bijbel wordt hij zowel ‘De leeuw’ als ‘Het lam’ genoemd. Leeuw = macht, Lam = machteloosheid. De vraag is: waarom?

Ik heb het antwoord niet een-twee-drie paraat. Er is zoveel over te zeggen en te ontdekken. Ik vind het alleen wel fascinerend. En helemaal passen in het verhaal van de Bijbel, waar het maar om één woord draait: vertrouwen. Vertrouwen in een God die je niet kunt zien en misschien wel liefde is maar die, in ieder geval vaak voor je gevoel, geen klap uitvoert.

Dat zie ik óók in dat grote Rio-Jezusbeeld. Het beeld staat daar maar in de puinhopen van Rio en roept machteloosheid op, en tegelijk vraagt het beeld om vertrouwen. Geen overdreven vertrouwen in mezelf. Ik ken mijn eigen machteloosheid. Ik ben God niet. Ik heb vertrouwen in de onzichtbare God die in de persoon van leeuw en lam Jezus uitstraalt dat er hoop is. Ik zie een machtig figuur dat nu nog op zijn plek blijft, niet ingrijpt en bewust machteloos blijft. Ik zie een man, een levend beeld, die tegen me zegt: ‘Pas in jouw eigen machteloosheid kun je God tegenkomen.’

Een vraag is: Het kan in allebei, maar waar vind je die machteloosheid eerder: in een stadion of in een favela?

Mij vertelt het beeld dit. Zolang we de tijd krijgen om onze eigen en andermans machteloosheid te erkennen, te zien en te hulp te schieten, en zolang we de tijd krijgen om ons serieus te buigen over de vraag waarom de rabbi van Nazaret zichzelf aan een boom of kruis bewust machteloos maakte, zal hij de (voetbal)wereld in zijn goedheid en namens God blijven zegenen en liefhebben.

Tagged with →  

Laat een bericht achter